21 Temmuz 2025 — İş dünyasında çalışan motivasyonu ve bağlılığı, her zaman şirketlerin gündeminde üst sıralarda yer almıştır. Ancak yapılan son araştırmalar, liderlerin gözden kaçırdığı basit ama son derece etkili bir uygulamanın, iş yerinde mucizeler yaratabileceğini ortaya koyuyor: “Teşekkür ederim” demek.
Haberi PodCast olarak dinlemek isterseniz;
Çalışanların Gelişimi İçin Olumlu Geri Bildirimin Önemi
Adams ve Myles’ın 2025 tarihli araştırmasına göre, çalışmayı anlamlı kılan unsurlar üzerine yapılan incelemelerde, en güçlü ancak yeterince kullanılmayan liderlik pratiklerinden birinin “teşekkür ederim” demek olduğu belirlendi. Anlamlı işin her zaman hayat değiştiren büyük başarılarla ilgili olmadığı, aksine insanların görüldüğünü ve takdir edildiğini hissettiği küçük ve tutarlı anlardan geldiği vurgulandı. Olumlu geri bildirim vermeyi düzenli olarak uygulayan liderler, çalışanların sadece kalmakla kalmayıp aynı zamanda geliştiği iş yerleri yaratıyor.
Ne yazık ki, çoğu çalışan gelişmek için ihtiyaç duyduğu olumlu geri bildirimleri alamıyor. Gallup ve WorkHuman’ın 2022 tarihli anketine göre, çalışanların %40’ından azı çalışmalarının yeterince takdir edildiğini hissediyor. Bu durumun ciddi sonuçları var: Kendini takdir edilmemiş hisseden çalışanların bir yıl içinde işten ayrılma olasılığı %74 daha fazla. Aynı çalışma, bir yöneticiden haftada bir kez alınan tek bir “teşekkür ederim” mesajının, tükenmişlik ve işten ayrılma oranında %50’lik bir azalmayla bağlantılı olduğunu gösteriyor. Haftada bir kez edilen basit bir teşekkür bile, devasa bir fark yaratabiliyor.
Olumluya Odaklanmak: Neyi Yapmaya Devam Etmeliyiz?
Olumlu geri bildirim, başarıyı artıran, özgüven oluşturan ve insanlara ivme kazandıran davranışları pekiştirir. Uzun çalışma yolunun adeta bir kilometre taşıdır; onsuz yolumuzu kaybedebiliriz. Yapıcı geri bildirim performansı artırmak için önemli olsa da, bize yalnızca neyi bırakmamız gerektiğini söyler. Öte yandan olumlu geri bildirim, neyi yapmaya devam etmemiz ve daha fazlasını yapmamız gerektiğini gösterir (Adams ve Myles, 2025).
İnsan doğası gereği olumsuzluklara daha fazla odaklanma eğilimindedir (negatiflik önyargısı – Rozin ve Royzman, 2001). Başarılar yerine tehditleri daha kolay fark ederiz. Ancak iş yerinde bu durum, sonuçları yönlendiren olumlu davranışları pekiştirme fırsatlarını kaçırmamıza yol açabilir.
Eskreis-Winkler ve Fishbach’ın 2019’daki bir dizi deneyinde, insanların neyi doğru yaptıklarına dair geri bildirim aldıklarında daha fazla şey öğrendikleri ve daha iyi performans gösterdikleri bulundu. Eleştiri ise genellikle katılımcıların ilgisini kaybetmesine neden oldu. ShiftPositive yönteminin tasarımcısı Pete Berridge, “İnsanlara neyin yanlış gittiğini söylemek, onlara üretken bir şekilde ilerlemenin bir yolunu sağlamaz. Öğrenme fırsatı yoktur ve yaptıkları işin boşa harcanmış bir çaba olduğu hissine kapılırlar” diyerek bu konuya dikkat çekiyor. Neyin işe yaradığını kabul etmek sadece iyi hissettirmekle kalmaz, aynı zamanda insanlara rollerinde başarılı olmak için ne yapmaya devam etmeleri gerektiğini de gösterir.
BEST Modeliyle Etkin Geri Bildirim
Basit bir “teşekkür ederim” iyi olsa da, neyin iyi gittiği ve neden önemli olduğu konusunda net bir geri bildirim çok daha etkilidir. Liderlerin üretken davranışları pekiştiren yüksek etkili olumlu geri bildirimler vermelerine yardımcı olmak için BEST geri bildirim modeli geliştirildi (Adams ve Myles, 2025). BEST şu anlama gelir:
- Behavior (Davranış): Ne yaptılar?
- Effect (Etki): Ne oldu?
- Strength (Güçlü Yön): Hangi güçlü yönlerini sergilediler?
- Thanks (Teşekkür): Teşekkür edin.
Örneğin: “Jamal, dünkü müşteri sunumundaki hazırlıkların, özellikle de veri görselleştirmen, mesajımızı gerçekten netleştirdi. Analitik gücünü gösterdi ve anlaşmayı kazanmamızda kilit rol oynadı. Teşekkür ederim.”
BEST geri bildiriminin iletilmesi sadece birkaç saniye sürer, ancak etkisi önemli olabilir. Liderler, doğrudan olumlu geri bildirim verme alışkanlığını daha düzenli olarak geliştirmeli. Ancak sadece liderlerin değil, meslektaşların da birbirlerine olumlu geri bildirimde bulunabileceği bir ortam yaratmak da büyük önem taşıyor.
Tanıma Kültürü Oluşturmak
Çalışanların birbirlerine olumlu geri bildirimde bulunabilecekleri kanallar geliştirmek, olumlu geri bildirimin faydalarını kuruluş genelinde artırabilir. İster Slack’te teşekkür kanalı, ister ekip toplantılarında düzenli bir gündem maddesi olsun, akran geri bildirimi hem morali hem de performansı artırır. Akran takdirinin ilişkileri güçlendirdiği de gösterilmiştir; Emmons ve McCullough’un 2003 araştırmasına göre, minnettarlık uygulamalarına katılanlar genellikle birbirleriyle daha yakın ve daha olumlu bağlantılar kurduklarını bildirmektedir.
Satış ve pazarlama platformu HubSpot, en çok ihtiyaç duydukları anlarda olumlu geri bildirim biriktirmenin akıllıca bir yolunu geliştirmiştir. Birçok ekip, “minnettarlık kavanozları” oluşturma alışkanlığına sahiptir: Her yılın başında, çalışanlar meslektaşlarına kısa minnettarlık notları yazıp kavanoza koyar. Yıl boyunca, o kişinin motivasyona ihtiyacı olduğu herhangi bir anda, olumlu geri bildirimin gücünü deneyimlemek için bir not çekebilir.
İster bir teşekkür notu, ister bir şükran kavanozu olsun, bu günlük uygulamalar küçük görünebilir. Ancak bir araya geldiklerinde, bir iş yerinin duygusal yapısını ve kültürünü derinden şekillendirirler.
Liderlerin Rolü ve Anlamın Önemi
Mercurio ve arkadaşlarının 2023 araştırmasına göre, iş yerindeki anlamın neredeyse yarısı, liderlerin eylem ve kararlarına bağlıdır. Liderler, olumlu geri bildirimleri modelleyerek ve takdir sistemleri tasarlayarak, ekiplerini besleyen tutarlı anlam anları yaratabilirler. İnsanlar işlerinin önemli olduğuna inandıklarında, tutku ve performans da beraberinde gelir. Bu nedenle, bir “teşekkür ederim” demek, sadece küçük bir jest olmaktan çok, tüm bir iş kültürünü dönüştürme potansiyeli taşır.
İş hayatında başarıya ulaşmak için motivasyonun önemi yadsınamaz. Peki, siz bu güçlü geri bildirim araçlarını ne kadar etkili kullanıyorsunuz?
