Aylardır çevrimiçi yayıncıların web sitelerindeki trafik düşüşünden sorumlu tuttukları Google’ın “Yapay Zeka Genel Bakışları” özelliği hakkındaki endişeler, saygın bir araştırma kurumu tarafından doğrulandı. Pew Araştırma Merkezi tarafından yayınlanan yeni ve veriye dayalı bir rapor, Google’da bir YZ özeti göründüğünde, kullanıcıların harici web sitesi bağlantılarına tıklama olasılığının neredeyse yarı yarıya düştüğünü kanıtladı.
Haberi PodCast olarak dinlemek isterseniz;
900 ABD’li yetişkinin internet kullanım verilerini analiz eden bu çığır açan rapor, YZ özetlerinin, Google ile içerik üreticileri arasındaki on yıllardır süren hassas dengeyi nasıl temelden değiştirdiğini gözler önüne seriyor.
Öne Çıkanlar:
- Kanıtlanmış Trafik Kaybı: Pew Araştırma Merkezi’nin yeni bir raporu, Google’da bir Yapay Zeka Özeti göründüğünde, kullanıcıların harici web sitesi bağlantılarına tıklama olasılığının neredeyse yarı yarıya (%15’ten %8’e) düştüğünü ortaya koydu.
- Aramalar Sona Eriyor: Kullanıcılar, YZ özeti içeren bir sayfayı gördükten sonra, özet olmayan bir sayfaya kıyasla arama oturumlarını tamamen sonlandırmaya daha yatkın (%26’ya karşı %16).
- Ne Sıklıkla Görünüyor?: Mart 2025’te yapılan Google aramalarının yaklaşık beşte biri (%18) bir YZ özeti oluşturdu.
- Tetikleyiciler: YZ özetleri en çok, “kim, ne, neden” gibi sorularla başlayan (%60) veya 10 kelimeden uzun (%53) olan sorgularda ortaya çıkıyor.
- Öne Çıkan Kaynaklar: Wikipedia, YouTube ve Reddit hem standart aramalarda hem de YZ özetlerinde en sık atıfta bulunulan kaynaklar. Devlet siteleri (.gov) ise YZ özetlerinde standart aramalara göre daha fazla yer alıyor.
Rakamlarla Tıklama Oranlarındaki Düşüş
Pew’in raporu, yayıncıların korkularını net rakamlarla destekliyor. Araştırmanın en çarpıcı bulguları şöyle:
- YZ Özeti Olmadığında: Kullanıcılar, geleneksel arama sonuçlarındaki bir bağlantıya %15 oranında tıklıyor.
- YZ Özeti Olduğunda: Bu oran %8‘e düşüyor.
- Özet İçi Tıklamalar: Kullanıcıların, YZ özetinin içinde belirtilen kaynak bağlantılarına tıklama oranı ise neredeyse yok denecek kadar az: Sadece %1.
Bu veriler, kullanıcıların aradıkları cevabı YZ özetinde bulup, orijinal kaynağa gitme ihtiyacı duymadığını gösteriyor. Nitekim, YZ özeti gören kullanıcıların %26‘sı, arama oturumunu başka bir yere tıklamadan tamamen sonlandırıyor.
YZ Özetlerini Ne Tetikliyor ve Ne Kadar Yaygın?
Rapora göre, Mart 2025 itibarıyla Google aramalarının yaklaşık %18’i, yani neredeyse her beş aramadan biri, bir YZ özeti üretti. Bu özetlerin ortaya çıkma olasılığı, aramanın şekline göre değişiyor. Basit ve bir iki kelimelik aramalarda sadece %8 oranında görünürken, 10 veya daha fazla kelime içeren uzun ve karmaşık sorgularda bu oran %53’e fırlıyor.
En dikkat çekici tetikleyici ise soru formatı. “Kim”, “ne”, “ne zaman” veya “neden” gibi soru kelimeleriyle başlayan aramaların %60‘ı bir YZ özetiyle sonuçlandı.
Kimler Kazanıyor, Kimler Kaybediyor? Kaynak Analizi
Peki Google’ın yapay zekası, özetlerini oluştururken en çok kimlerden besleniyor? Rapora göre, Wikipedia, YouTube ve Reddit hem standart aramalarda hem de YZ özetlerinde en sık atıfta bulunulan üç kaynak. Ancak bazı önemli farklılıklar var:
- Wikipedia bağlantıları, YZ özetlerinde standart aramalara göre daha yaygın.
- Devlet web siteleri (.gov), YZ özetlerinde (%6) standart aramalara göre (%2) çok daha fazla yer alıyor.
- Haber web siteleri ise her iki sonuç türünde de %5’lik bir paya sahip.
Bu sonuçlar, Google’ın YZ devriminin bedelinin, yıllardır arama motorunun bel kemiğini oluşturan içerik üreticilerinin web trafiğiyle ödendiğine dair ilk somut kanıtları sunuyor.
