Bilim Kurgu Gerçek Oldu: Artırılmış Gerçeklik Gözlükleriyle Görme Engelliler Yeniden Okuyor
Yaşa Bağlı Makula Dejenerasyonu (AMD) nedeniyle görme kaybı yaşayan milyonlarca kişiye umut doğdu. New England Journal of Medicine‘da yayımlanan bir araştırmaya göre, cerrahi olarak yerleştirilen bir fotovoltaik çip ile artırılmış gerçeklik (AR) gözlüklerini birleştiren PRIMA sistemi, küçük bir klinik denemede hastaların yaklaşık %80’ine okuma yeteneğini geri kazandırdı.
Haberi PodCast olarak dinlemek isterseniz;
PARİS/BOSTON – Göz sağlığı teknolojilerinde çığır açan bir gelişme yaşandı. 65 yaş üstü yetişkinlerde körlüğün en yaygın nedeni olan ve dünya çapında yaklaşık 5 milyon kişiyi etkileyen AMD (Makula Dejenerasyonu) hastaları, yeni bir tedavi yöntemi sayesinde tekrar okuma sevincini yaşıyor.
AMD teşhisi konulan 38 Avrupalı hasta üzerinde gerçekleştirilen küçük çaplı klinik deney, PRIMA (Fotovoltaik Retina İmplant Mikrodizisi) sistemi adı verilen çığır açan bir düzenek kullandı.
PRIMA Sistemi: Teknoloji Nasıl Çalışıyor?
PRIMA sistemi, biyoteknoloji ve artırılmış gerçekliği birleştirerek çalışıyor:
- Cerrahi Çip: Retina hücrelerinin önemli ölçüde hasar gördüğü makulanın merkezine, ölmüş hücrelerin altına küçük bir elektronik çip cerrahi olarak yerleştiriliyor.
- AR Gözlükler: Hastalar, kemerlerine taktıkları küçük bir bilgisayara bağlı bir çift Artırılmış Gerçeklik (AR) gözlüğü kullanıyor.
- Sinyal Dönüşümü: Gözlükteki bir video kamera metin görüntülerini yakalıyor ve bu görüntüyü kızılötesi ışık olarak implante edilmiş çipe yansıtıyor.
- Beyin Yorumlaması: Çip, kızılötesi ışığı elektrik sinyallerine dönüştürerek doğrudan beyne iletiyor ve beyin bu sinyalleri tekrar görüntü olarak yorumluyor.
Deney Sonuçları ve Kullanıcı Deneyimi
20 Ekim’de New England Journal of Medicine‘da yayınlanan araştırmaya göre, tedaviyi alan hastaların yaklaşık %80’i, bir yıl sonra harfleri ve kelimeleri okuyabiliyordu.
Deney katılımcılarından Sheila Irvine, deneyimini şu sözlerle anlattı: “Bu, kendi gözlerinizle bakmanın yeni bir yolu ve bir harf görmeye başladığımda inanılmaz heyecanlandım. Tekrar okumayı öğrenmek kolay değil, ama ne kadar çok saat harcarsam o kadar çok şey öğreniyorum.”
Hastalar, cihazı kullanarak okumayı öğrenmek için aylarca eğitim aldılar ve cihazı farklı günlük görevlerde kullanmaya başladılar:
- Irvine cihazını bulmaca çözmek için kullanırken, bir başka hasta sistemi Paris metrosunda gezinmek için kullandı.
- Kameradaki yakınlaştırma (zoom) işlevi, kullanıcıların reçete gibi küçük puntolu metinleri okumasına yardımcı oluyor.
Mevcut Sınırlamalar ve Gelecek Potansiyeli
Çalışmaya dahil olmayan, Mass Eye and Ear Retina Servisi Direktörü Dr. Demetrios Vavvas, PRIMA sisteminin mevcut sınırlamalarına dikkat çekiyor:
- Siyah Beyaz Görüş: Cihaz şu anki haliyle yalnızca siyah beyaz görüşü geri kazandırıyor; renkli veya gri tonlamalı görüş sunmuyor. Bu nedenle, yüzleri tanımak gibi daha karmaşık görsel görevler için kullanılamıyor.
- Uzun Vadeli Etki: Cihazın birkaç yıllık kullanımdan sonra da aynı etkiyi gösterip göstermeyeceği henüz belli değil.
Ancak Dr. Vavvas, bu ilk başarıların çok umut verici olduğunu belirterek, “Bu cihazın versiyonları daha da iyileştikçe, bir grup hasta için gerçek bir çözüm haline gelebilir” dedi. PRIMA sistemi, gelecekteki görme restorasyonu teknolojileri için güçlü bir temel oluşturuyor.
Kaynaklar:
- Araştırma Yayın Organı: New England Journal of Medicine (20 Ekim yayını).
- Sistem Adı: PRIMA (Fotovoltaik Retina İmplant Mikrodizisi).
- Uzman Görüşü: Dr. Demetrios Vavvas (Mass Eye and Ear Retina Servisi Direktörü).
Bu haber ilgini çekebilir.
