Çin, teknoloji dünyasında yeni bir cephe açıyor: Beyin-Bilgisayar Arayüzleri (BCI). Bu ay yayımlanan kapsamlı bir politika belgesiyle, Çin’in, Elon Musk’ın Neuralink‘i ve diğer ABD’li girişimlerle rekabet ederek BCI alanında dünya lideri olma hedefini ortaya koyduğu belirtiliyor.
Haberi PodCast olarak dinlemek isterseniz;
BCI Nedir ve Neden Bu Kadar Önemli?
Beyin-bilgisayar arayüzleri (BCI), beyindeki sinirsel aktiviteleri okuyarak bu sinyalleri komutlara dönüştüren bir teknoloji. Bu sayede beyin, bir bilgisayara veya robotik kola doğrudan bağlanabiliyor. Özellikle ciddi fiziksel engellere sahip bireyler için yaşamı kolaylaştıracak devrim niteliğinde bir potansiyel taşıyan BCI’lar, felçli hastaların bilgisayar kullanmasına, robotik kollarını kontrol etmesine ve hatta düşüncelerini yazıya dökmesine olanak tanıyor.
Çin’in Yol Haritası: Hedef 2030
Çin Sanayi ve Enformasyon Teknolojileri Bakanlığı liderliğinde yedi farklı hükümet departmanı tarafından hazırlanan politika belgesi, ülkenin BCI teknolojisi için net bir yol haritası sunuyor.
- 2027 Hedefi: Çin’in BCI teknolojisinde çığır açması ve bu alandaki temel araştırmaları pratik kullanımlara dönüştürmesi amaçlanıyor.
- 2030 Hedefi: Uluslararası alanda rekabetçi, güçlü bir BCI endüstrisi kurulması hedefleniyor.
Georgetown Üniversitesi Tıp Merkezi’nden Nöromühendislik uzmanı Max Riesenhuber, Çin’in fotovoltaik ve elektrikli otomobillerde olduğu gibi temel araştırmaları hızlıca ticarileştirmedeki başarısına dikkat çekerek, BCI’ın da bu stratejinin bir parçası olacağını belirtiyor.
Öne Çıkan Gelişmeler ve Uygulamalar
- Klinik Çalışmalar: Çinli şirketler ve araştırma enstitüleri, BCI implantlarını hastalarda başarıyla test ediyor. Örneğin, Şanghay merkezli NeuroXess‘in CEO’su Phoenix Peng, cihazlarını altı felçli hastaya yerleştirdiklerini ve bu cihazların Çince konuşmayı çözümlemek veya dijital cihazları düşünceyle kontrol etmek için kullanıldığını söylüyor.
- Donanım ve Yazılım Geliştirme: Politika belgesi, beyin sinyallerini yakalamak için daha iyi çipler, bu sinyalleri çözmek için yazılımlar ve üretim kapasitelerinin oluşturulması gibi 17 spesifik adımı içeriyor.
- Geniş Uygulama Alanları: BCI’ların sadece tıbbi rehabilitasyonla sınırlı kalmayacağı, aynı zamanda beyin hastalıklarının riskini izlemek, sürücü uyanıklığını kontrol etmek ve tehlikeli sanayi alanlarında iş güvenliğini artırmak gibi çeşitli alanlarda da kullanılacağı belirtiliyor.
- Tüketici Elektroniği: Çin, invaziv olmayan (implant gerektirmeyen) BCI cihazlarının seri üretimini teşvik ediyor. Başlık, gözlük, kulaklık gibi giyilebilir BCI cihazlarının yaygınlaşması hedefleniyor.
Pekin’deki Çin Beyin Araştırmaları Enstitüsü (CIBR) direktörü Minmin Luo, bu hedeflerin “çok iddialı olmadığını” ve halihazırda birçok araştırmacının bu alanda çalıştığını belirtiyor. Luo’nun yönettiği NeuCyber NeuroTech şirketi, madeni para büyüklüğünde bir beyin çipi olan Beinao-1‘i geliştirdi ve şu ana kadar beş kişiye nakletti.
Bir Çin-ABD Rekabeti mi, Yoksa Küresel İş Birliği mi?
Çin’in bu alana yaptığı yatırım, ABD ve Çin arasında yeni bir teknolojik rekabet yaratma potansiyeli taşıyor. Ancak NeuroXess’in kurucusu Phoenix Peng, bu jeopolitik meselelere girmek istemediklerini ve temel amaçlarının hastalar için faydalı teknolojiler geliştirmek olduğunu vurguluyor. Peng, “Toplum olarak hastalar için bir şeyler inşa etmek adına iş birliği yapabiliriz” diyerek, bu alandaki küresel potansiyele ve iş birliğinin önemine işaret ediyor.
