Yapay Zeka Yeni Mezun İşe Alımlarını Yavaşlatıyor
300.000 Şirketi Kapsayan Yeni Araştırma: Yapay Zeka Entegre Eden Firmalarda Yeni Mezun İşe Alımları %7,7 Daha Sert Düştü.
19 Ekim 2025 – Amerikan ekonomisindeki tuhaf bir durum endişeleri artırıyor: GSYİH büyümesi sağlıklı ilerlerken, istihdam artışı keskin bir şekilde yavaşladı (Ağustos’ta sadece 22.000 yeni iş, Nisan’daki 158.000’e kıyasla). Bu durgunluğun ortasında, teknoloji uzmanları ve ekonomistler “Üretken Yapay Zeka”nın (Generative AI) insan iş gücünü kısmaya başlayıp başlamadığını tartışıyor.
Haberi PodCast olarak dinlemek isterseniz;
Resmi makroekonomik veriler şimdilik büyük bir yapay zeka iş kıyameti senaryosunu desteklemiyor. Geçen yıl boyunca, yapay zeka otomasyonuna en açık olduğu düşünülen beyaz yakalı işlerin toplam istihdamdaki payı sabit kaldı. Yale Üniversitesi Bütçe Laboratuvarı‘nın Ekim 2024’teki araştırması, ChatGPT’nin kullanıma sunulmasından bu yana insanların yaptığı iş türlerinde büyük bir değişim olmadığını gösteriyor.
Ancak, şirket düzeyindeki mikro veriler, genç çalışanları hedef alan ince bir örüntünün ortaya çıktığını gösteriyor.
Harvard Araştırması: Genç Pozisyonlarda İşe Alım Yavaşlaması
Harvard Üniversitesi doktora öğrencileri Seyed Hosseini ve Guy Lichtinger‘in yeni ve kapsamlı çalışması, 300.000’e yakın şirketi ve 200 milyon iş ilanını yapay zeka kullanarak inceledi. Araştırmacılar, “üretken yapay zeka entegratörleri” (teknolojiyi günlük operasyonlara entegre etmekle görevli personel) işe alan 10.600 firmayı (“yapay zeka benimseyenler”) analiz etti.
Öne Çıkan Bulgular:
- Benimseme Artışı: Yapay zeka benimseyen şirketlerin, bu tür pozisyonları işe alma eğilimi, ChatGPT 3.5’in yayınlandığı sıralarda, 2023’ün ilk çeyreğinde belirgin bir artış gösterdi.
- Genç Pozisyonlara Etkisi: 2023’ten sonraki altı çeyrekte, genel olarak genç pozisyonlardaki düşüşün, yapay zeka benimseyen firmalarda, benimsemeyen kontrol grubuna kıyasla %7,7 daha dik olduğu tespit edildi. Üst düzey işe alımlarda ise böyle bir fark görülmedi.
- İşten Çıkarma Değil, İşe Alım Yavaşlaması: Araştırmacılar, bu düşüşün esas olarak mevcut çalışanların işten çıkarılmasından ziyade, işe alım süreçlerinin yavaşlamasından kaynaklandığını belirtiyor.
- Otomasyona Açık Görevler: Yeni mezunların yaptığı, kod hata ayıklama veya belge inceleme gibi basit ama zihinsel olarak yorucu işlerin, makinelere devredilmesi özellikle kolay görünüyor.
Orta Kademe Mezunlar En Büyük Tehdit Altında
Araştırma, üniversiteleri beş kademeye ayırarak, hangi mezun gruplarının en çok etkilendiğini de inceledi:
- En Büyük Tehdit: Orta kademe üniversitelerden mezun olanların durumu, en üst ve en alt kademe mezunlarından çok daha kötüydü.
- Neden Orta Kademe? Yazarlar, firmaların en üst kademe mezunlarını uzmanlık gerektiren üst düzey becerileri nedeniyle, alt kademe mezunlarını ise düşük maliyetleri nedeniyle elinde tutabileceğini öne sürüyor. Bu durum, orta kademe mezunlarının yapay zekanın en büyük tehdidiyle karşı karşıya olabileceği anlamına geliyor.
Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar
Araştırma sonuçları önemli bir deseni ortaya koysa da, yazarlar bazı sınırlamalara dikkat çekiyor:
- Sınırlı Örneklem: Örneklemdeki çalışanların yalnızca %17’si yapay zekâyı benimseyen şirketler tarafından istihdam ediliyordu.
- Dalgalı Eğilimler: Genç personel için işe alım eğilimleri son yıllarda Covid-19 pandemisi ve diğer faktörler nedeniyle zaten dalgalı bir seyir izledi. Yapay zeka, yeni mezun işe alımlarını engelliyorsa, muhtemelen bu eğilimleri etkileyen tek unsur değil.
Sonuç olarak, yapay zeka destekli üretkenliğin hızla arttığı bir dönemde, şirketlerin ilk tercihi rutin, başlangıç seviyesindeki görevleri otomasyona devretmek ve işe alım kapısını yavaşça kapatmak oluyor. Bu durum, özellikle genç işgücü piyasası için uzun vadeli yapısal sorunlara işaret edebilir.
Bu haber ilgini çekebilir.
